Ezra Furman (31-10-2015)

Interesante propuesta la que presentaba Gaztemaniak el viernes en el Modelo de Zarautz: los donostiarras Albert Cavalier como teloneros, y Ezra Furman como cabeza de cartel, haciendo una parada entre nosotros en su ocupadísima gira, en la que solo en el mes de octubre ha tenido 18 bolos y que le han hecho recorrer  Montreal, Quebec, New York, Dublin, Londres, Berlin, Paris, … Y Zarautz.

Para comenzar la noche, Albert Cavalier intentaron que la gente se pusiera de pie para bailar con su música, pero sólo lo consiguieron en parte. Estaba claro que la mayoría de los asistentes se estaban reservando para bailar con Ezra. A pesar de todo, Albert Cavalier se mostraron descarados y disfrutaron de su oportunidad para interpretar unas canciones en inglés, con aire fresco, intercambiandose el bajo entre ellos ya que a todos les gusta más tocar la guitarra.  

Y por fin llegó el momento de Ezra Furman, y se notó, porque enseguida la gente se puso de pie y se acercó a las primeras filas. Ezra Furman and The Boyfriends tienen un directo muy bien trabajado en el que se nota la acumulación de bolos.  Y Ezra, ejerce de buen frontman, y tiene la capacidad de atraer todas las miradas del público. The Boyfriens forman una muy buena banda, con Jorgen Jorgensen al bajo, Sam Durkes a la bateria, Ben Joseph a la guitarra y teclado, y sobre todo Tim Sandusky,  que ha sido el productor del último disco Perpetual Motion People, y que con su saxo tenor le da un toque muy especial a las canciones. 

A lo largo del concierto fueron interpretando canciones sobre todo de sus dos últimos ábumes, Days of the dog de 2013 (My Zero, I Wanna destroy myself, And maybe God is a train, At the bottom of the ocean, Cherry Laud, Tell them all to go to hell) y Perpetual Motion People de 2015(Body was made?, Ordinary life, Restless year, …). En mitad del concierto Ezra dio descanso a parte del grupo, e interpretó a duo con el teclado la canción DOWN, del album Year of no returning, una canción muy intimista que habla sobre la depresión y la desesperanza.

Y para terminar, como propina, volvió a interpretar dos canciones en solitario, solo con su voz y su guitarra, muy emotivas,  Lives to fly y Wild feeling (esta es del año 2008), e invitó a todos los asistentes a acompañarle a la playa, dondo prometió que interpretaría más canciones.

Xabier Montoia: paperezko kontzertuak

Denboraldi berri bat hasi dute Garoako lagunek paperezko kontzertuekin, eta 2015 urtea amaitzeko, 4 kontzertu antolatu dituzte, laurak izen haundiko musikariekin, bi belaunaldi ezberdinetakoak: batetik Xabier Montoia eta Rafael Berrio 80. Hamarkadako rockeroak, eta bestetik gaur egun topera dabiltzan Joseba Lenoir eta Gorka Urbizu.

Hilabete batzuk pasa dira azkenengo paperezko kontzertutik, eta atzo gogotsu urbildu ginen zarauzko Trinitate kaleko Garoa liburudendara, Xabier Montoia entzutera. Atzoko ekitaldia aurkezten Berrian idazten duen Antton Iturbe izan zen, Xabier Montoiaren jarraitzaile eta fan haundia, ekitaldi guztian zehar argi gelditu zen bezala.

Ibilbide luzea du Xabierrek, eta aldaketak ere ugariak izan dira bere musikan (Hertzainak, M-ak, rock, pop, elektronika, …), baino momentu hontan duen proiektua eta formatuak oso ondo enkajatzen du paperezko kontzertuen barruan, kitarra-bajo-bateria alde batera utzi, eta ahotsa-teklatua-biolontxeloarekin. Eta noski, hortarako guztiz beharrezkoa da musikari onak izatea ondoan, atzo gertatu zen bezala. Alde batetik Ibon Rodriguez izan zen teklatuekin eta kitarrakin, oso musikari fina, gauzak sinple baino oso gustu onakin egiten dituena, eta Xabierrei laguntzen diona abestien moldaketekin. Eta bestetik, Yurena Nuño biolontxeloarekin. Atzo gainera lehenengo aldia zen Xabier Montoiarekin jo zuena, eta ez zen bat ere nabaritu. Segurtasun haundiarekin jo zuen eta lan bikaina egin zuen. Hasieratik atentzioa deitu zidan bere biolontxeloak, nahiko zahar itxura zuelako, eta kontzertu amaieran Yurenak komentatu zidan instrumentua XIX. mende amaierakoa dela. 

Abestien aldetik, aukeraketa egokia egin zuen Xabierrek, bere disko guztietatik aukeratuz abestiren bat, eta noski, formatu berri hontara modatuz. Aukera izan genuen Kitto, Ipurzuri, Edengo baratza, Galderak, Botilarena eta beste batzuk entzuteko. Eta amaitzeko, eta Xabierrei dantzatzea gustatzen zaiola demostratzeko, Zugan Gogoa abestu eta dantzatu zuen(abesti hontan faltan bota nuen Ibon tronpetarekin, baino tronpetaren ordezkoak Xabierrek egin zituen ahotsarekin).

Eta gogoratzeko paperezko kontzertuak direla, eta liburu baten gomendio egin behar zuenez, Xabierrek Harry Crews-en “Autoa” liburua gomendatu zuen, oso umore beltza erabiltzen duen egilearen liburua.

Eta honekin amaitu zen atzokoa, eta zortea dugu, zeren hurrengo paperezko  kontzerturako ez dugu asko itxaron beharko. Bi aste barru izango da hurrengoa: Joseba Lenoir beratarra.

Juan Perro en Bataplán

A pesar de que el concierto estaba previsto que se celebrase en la terraza del Bataplán, los nubarrones que amenazaban lluvia durante toda la tarde hicieron que el concierto finalmente tuviera lugar en el interior de la discoteca Bataplán, y es que justo a la hora del concierto, las 20.00 horas, empezaron a caer las primeras gotas, que luego se multiplicaron, acompañadas de una fuerte tormenta de rayos y truenos.

Al ser las plazas limitadas, parecía que en vez de haber acudido nosotros a un concierto, el artista se había desplazado hasta el salón de nuestra casa para participar en una fiesta privada, lo que le dio a la velada un toque especial.

Para los que fuimos seguidores de Radio Futura en los años 80 y hemos tenido la suerte de asistir a varios conciertos de Santiago Auserón, bien con Radio Futura, bien con La Zarabanda o como Juan Perro, nunca nos ha defraudado con sus directos, por lo que ayer también esperábamos una buena actuación, pero la verdad es que el concierto de ayer superó nuestras expectativas. Santiago Auserón es un artista que evoluciona constantemente, alimentándose de distintos tipos de música, sobre todo cubana, y que en vez de quedarse estancado y vivir de repetir sus viejos éxitos, va recorriendo nuevos caminos. 

Al ser el concierto de ayer en solitario, Juan Perro echó de menos y mencionó varias veces a su guitarrista habitual Joan Vinyals, pero se las arregló para simular los solos de guitarra con su voz.

Antes de cada “coplilla”, que es como Santiago llama a sus canciones, daba unas largas y muy interesantes explicaciones sobre el origen de cada canción, haciendo referencia a grandes músicos que han influido en su trayectoria, como Joe Strummer al que dedicó la canción Rascador, Louis Armstrong sobre el que contó una bonita historia de New Orleans cruzando el Missisipi, Compay Segundo y su influencia con los ritmos cubanos, Caetano Veloso al que ha dedicado una canción, Raimundo Amador del que dice que bebía Agua de Limón, … 

Entre trago y trago de jarabe para la tos, y entre canciones y explicaciones, Juan Perro nos deleitó con casi dos horas de concierto ante un público entregado. Antes de finalizar el concierto Santiago se acercó a los asistentes de la primera fila y se dedicó a estrechar la mano y repartir besos  a los asistentes, para acabar con “Un perro flaco” y “Semilla negra”.

Resumiendo, el de ayer fue un concierto inolvidable. Muchas gracias por todo, Juan Perro.

Rockumentalak: aste bukaera ahastezina

Aste bukaera hau ez dute luzaroan ahastuko Rockumentalakeko antolatzaileek. Gaur begizuloak izango dituzte, baino ahoko irrifartxoa ez zaie egun batzuetan kenduko. Bi gauetan jarraian Modelo Aretoa beteta, sarrera guztiak agortuta, jendea kanpoan sarrerarik gabe, eta gainera egun batetik bestera oso jende ezberdina entzuleen artean, tartean oso jende gaztea ere bai, eta kanpotar ugari ere bai entzuleen artean.

Gabonetan loteriara jolasten denean, oso jende gutxiri tokatzen saio saria. Tokatzen zaionari gustura izaten da, baino beste guztiak jolasten jarraitu behar saririk nahi badute. Aste bukaera hontan sarrera bat eskuratu eta Modelotik pasa garen guztiok jaso dugu saria, eta sari potoloa gainera. Bi emanaldien bukaeran jendearen aurpegiak ikusi eta komentarioak entzutea besterik ez zen behar: zer zorte daukagun Zarautzen Rockumentalak bezalako ekimen bat antolatzen dutelako. Horrela jarraitu dezatela urte askotan.

Ostiralen Mikel Laboari omenaldi bat egin zitzaion, alde batetik bere alarguna den Marisol Bastidak egindako dokumentala proiektatu zen, Mikel Laboa 1934-2008, eta ondoren, espreski gau hontarako elkartutako talde baten kontzertua izan zen, Deusoideak, Mursego eta Lisabö taldeko kideek osatuta, eta Mikel Laboaren abestiekin prestatutako emanaldia. Nire ustez bi kitarrak altuegi zeuden eta horren ondorioz ahotsak ulertzea kosta egiten zen, baino kontzertu bikaina eman zuten. Aipatzekoa da batez ere Maite Mursegoren lana bere ahots eta instrumento ezberdinekin.

Nire ondoan zegoen lagun batek galdetu zidan dokumentala hasi aurretik ea ondoren zegoen kontzertua nork emango zuen, eta zer musika estilo egiten zuten. Ez zituen ezagutzen ez Lisabo ezta Mursego ere, eta esan nion Lisabo talde rockeroa dela, eta Mursego izan daitekela XXI mendeko Laboa, neska gaztea, gustatzen zaio bere abestietan esperimentatzea eta arriskatzea, bere garaian Laboak egin zuen bezala.

Larunbatean berriz, kartel bikoitza zegoen programatuta, alde batetik Joseba B. Lenoir Gang, eta ondoren Luke Winslow amerikarra.

Joseba eta bere taldekideak, Felix eta Xan Willis Drummond taldekoak, eta Napoka Iriako Miren eta Ander, oso ezagunak dira euskal musikazaleen artean, eta hasieratik nabaritu zen jarraitzale asko ekarri zituztela Zarautza. Lehenengo abestietatik kriston martxa ipini zuten, eta Joseba berehala hasi zen jendeari tente ipini eta dantzan hasteko eskatuz. Lortu zuen entzuleek kasu egitea, eta jende asko bildu zen lehenengo filetan, eta baita erdiko eta alboko pasiloetan ere. Kontzertu oso potentea eman zuten. Noski antzematen da taldekide guztiek duten esperientzia luzea oholtza gainean, baino hala ere bazirudien zerbait demostratu beharra zutela, zeren oso motibatuta egon ziren gau guztian. Amaitzeko Neil Youngen abesti bat jo zuten, Mirenek abestua.

Denbora tarte bat egon zen oholtza Luke Winslowentzat prestatzeko, eta tarte hortan jendearen komentarioak oso positiboak. Zer talde potentea osatu duen Josebak, zer mailako musikariak. Baino oraindik gaueko onena etortzeko zegoen.

Luke Winslow eta taldeak oholtzara igotzerako lan pixkat aurreratua zuten, zeren aurreko kontzertuak entzuleak bero eta prest utzi zituen hurrengo kontzerturako, eta horrela kontzertuaren hasieratik jendea zutik ipini zen eta dantzatzeari ekin zion. Modeloko eserlekuengatik, badira kontzertuak ia bukaerarte jendea zutitzen ez dena, eta horrek musikariei ere ez dio laguntzen. Aldiz, hasieratik jendearen erantzuna ikusita, Luke Winslow eta taldea ere gora etorri ziren, eta izugarrizko kontzertua eman zuten. Lukek oso ahots goxoa du eta kitarrarekin ere ez da esku motza. Gehienbat azkenengo diskoko abestiak aurkeztu zituzten, eta nabarmentzekoa da batez ere abestien zati suabetan lortzen zuten bolumen txikia. Tarteka taldeko kitarra  italiarra den Roberto Lutik ere oso solo politak jo zituen. Bi abestiren artean, Inesen urtebetetzea zela eta, Zorionak abesten hasi ziren, eta Luke eta taldeak abestia heldu eta beraiek ere abestu zuten. Gustora izango da Ines, horrelako opariak ez dira urtero jasotzen. Lukek ez zuen amaitzeko gogo askorik, eta bisaren ondoren, ia argiak pixteko garaian, beste ezken abesti bat jotzera animatu zen. Hau amaitutakoan oholtzatik jeitsi eta erdiko pasilotik irten zen, zaletu guztien artetik, denei eskua emanaz, eta bere entzuleei eskertzen kontzertura etortzeagatik.

Benetan, Luke, eskerrak zuri atzo emandako kontzertuagatik. Ez dugu puzkatean ahastuko, ez.

Eta eskerrak Rockumentalak antolatzen duzutenei ere. Zuen aurpegiek atzo erakusten zuten irrifar hori mantendu dezazutela luzaroan, eta ea indarrak ematen dizkizuten beste urte mordo batean lanean jarraitzeko horrelakoak antolatzen.

Aspertzeko denborik gabeko aste bukaera

Asteburu hau ekitaldiz gainezka izan da: Kafe Torero, Rockumentalak, Literaturia, malekoian kontzertuak Dwall eta marmolek antolatuta, ...
Bada Zarautzen Kultur Mahai bat, eta bere helburuetako bat zen eragile ezberdinen artean koordinazioa lortzea batzun eta besteen egitarauak ez solapatzeko, baino helburu hau lortzeko asko falta dela esan genezake. Asteburu hontako programazioa ikusi besterik ez dago, eta konparatu adibidez, maiatzeko lehenengo asteburuakin, zeren asteburu hartan ez dakit kontzertu bat bera ere egon zen.
Horrelako eskeintza izanda, ezin ekitaldi guztietara joan, eta beraz, aukeratu egin behar. Ostegunean Kafe Toreron Rafa Rueda eta Oier Guillenen "Munduaren neurria" errezitaldi-kontzertua izan zen, baino ez ginen bertan izan, hurrengo egunetarako indarrak gordetzen, eta ezin esan nolako ikuskizuna izan zen.
Ostiralen Rockumentalak eta Literaturia jarri ziren martxan.  Literaturiak Harkaitz Cano eta Mursegoren eskutik "Porto ikuskizuna" eman zuen Modelon, baino hontara ere kale.
Ostiral gauez 2015eko Rockumentalak abiatu zen Nick Caven biografiarekin, "20.000 days in earth", eta ondoren Cabezafuego y Los Brutales-en kontzertua. Filma ikustera jende mordoxka bildu zen eta antolatzaileak gustora ziren emaitzarekin. Filma ez da musikari baten ohiko biografia, eta errealitatea eta fikzioarekin jolastuz guztiz bestelako emaitza lortzen da. Jakina, Nick Cave ezagututa artista bezala, ezinezkoa zen biografia normal bat egitea.
Larunbateko programa ere ez zen makala. Hasteko, Modelon "Ardoa eta odola" ekitaldian izan ginen, Hala Bedi irratiko lagunek "Dead man" txuru-beltzeko filmaren irudiekin eta Napoka Iria eta Joseba Lenoir musikariekin batera sortutako ikuskizunean. Eta ondoren, malekoira joan ginen The Northagirres, Low Riders eta Perlak-en kontzertura.
Nahikoa ez, eta igandean ere beste saio batera joan ginen Modelora, Itxaro Bordaren errezitaldira Itsaso Gutierrez laguntzarekin kitarra elektrikoan. Itxarok esan zuen begiak itxi eta hitzetan kontzentratzeko, baino oso zaila egiten zitzaigun, zeren gu musikariak izanik, belarria Itxasoren kitarraren melodietara joaten zitzaigun.  Zein soinu goxo eta leunak. Benetan saio atsegina izan zen. Modu ezin hobea ekitaldiz betetako astebukaera bat amaitzeko.

LOU TOPET - Paperezko Kontzertuak 2015-05-17

Aurreko astebukaeran hondartzako giroa egiten zuen eta aprobetxatu genuen, baino atzokoan, berriz ere neguko kazadora jantzi eta igande goizerako bestelako plan bat egitea tokatzen zen. Horrelakoetan, oso aukera ona izan daiteke Garoa liburudendara hurbiltzea Paperezko Kontzertuetaz gozatzera.  Eta atzo hori egin genuen. 

Etxeko talde bat zen atzoko gonbidatua: Lou Topet, bertsio diska bat prestatzen ari den taldea, eta aurkezlea beraiei abestien hitzak itzultzen laguntzen dien Harkaitz Cano idazlea. 

Kontzertua hasteko ordua iritxi zen, 11.30ak, eta taldea oraindik soinua frogatzen, eta  Debolex-ekoekin kamarak eta mikrofonoak kolokatzen, gero Debolex-ekoek prestatzen duten bideoko kalitatea bermatzearren, eta aurkezlearen arrastorik ez. Garoa liburudendak ere baditu denda originala (Zarauzko Trinitate kalekoa) eta beste bertsio bat (Donostiko Zabaleta kalean), eta Harkaitz Donostiko Garoara joan zen. Ikusi zuenean itxita zegoela, Zarautzera deitu eta pixkat atzeratuko zela abisatu zuen.

Hasi aurretik Oierrekin  izan ginen, eta galdetu genion ea urduritasunak etxean utzi zituen, eta baiezkoa eman zigun, ez zegoela batere urduri. Hala ere, gero saioan zehar urduritasun pixkat nabaritzen zitzaion, eta Anderrek ere komentatu zuen entzuleak hain gertu izateak errespetu haundia sortzen duela.

Esan bezala, bertsioz osatutako saioa izan zen atzokoa, eta bertan entzun genituen sei bat abesti, eta horien artean Peter Seegerren Where have all the flowers gone-ren bertsioa, Jeff Tweedy-ren Nobody dies anymore (Inor ez da hiltzen), Ingrid Bergman eta Zu eta ni (You and I). Kontzertu amaieran, jendeak horrela eskatuta, lehenengo diskoko abesti bat jo zuten, Hautsiak. Benetan musika goxoa eta atsegina Lou Topet taldearena. Oso egokia igande goiz batean entzuteko. Eta musikariak, betiko mailan. Oihan baxuarekin oso seguru, erritmoa ondo markatuz. Ander perkusioan maisu, toki gutxian instrumentu asko sartuz: kaja, xilofonoa, shakerrak, eta bi oinetan pandereta eta karakolak. Unai kitarra elektrikoarekin suabe baino goxo. Eta Oier kitarra eta ahoko soinuarekin, eta ahotsarekin trasmitituz abestien sortzaileen mezua. 

Harkaitz Cano bertan izatea oso aberasgarria izan zen, zeren abestien hitzak ingelesetik euskarara itzultzerakoan topatzen dituen zailtasunak azaldu zituen, ingeleseko esaldi motzak nola bihurtzen diren euskarazko esaldi luzeak, eta horiek musikaren neurrira egokitzerakoan izaten den informazio galera, nola konpensatu daiteken galera hori erripaketzen den estrofetan aldaketa batzuk eginez, etabar. 

Harkaitz Canoren hitz batzuekin gu ez gaude oso ados.  Berak esan zuen talde batek abesti ezagun baten bertsio bat egiterakoan, abesti orginala BETI hobetu egin behar zuela. Kontuan izanda, berak esan zuen bezala, hitzak itzultzerakoan informazio galera bat dagoela, ura esku artean eramaterakoan bezala, Harkaitzek ez dio lan xamurra husten musikariari bertsioak abesti orginala baino hobeagoa izan behar badu. Gure ustez, bertsio bat egiterakoan lortu behar dena da abestiak taldearen nortasunarekin bat egitea, hau da, bertsioa entzuterakoan entzuleak identifikatu behar du zein den bertsioa egiten ari den taldea, eta hitzekin lortu beharko da egile originalak transmititu nahi zuenaren antzeko zerbait transmititzea.

Detalle hauek albo batera utziz, esan beharra dago Euskalduna tabernan eman zuten kontzertutik antzematen dala zerbait gehiago entsaiatu dutela.  Eta atzokoa gainera ondo etorriko zaie Lou Topet taldekoei aste honetan duten beste konpromesurako, Elkar Estudioetako saioetan parte hartuko bait dute. Zorte on.

Atzokoan, gainera, lehenengo aldiz entzuleen artean, mikrofono atzean ibiltzen diren aurpegi ezagun batzuk: Giorgio Bassmatti eta Ines Osinaga(Gose).

Nahia Zubeldia eta Manu Matthys 2015-04-12

Udaberri giroa iritxi da, eta gaurkoan euritakoak, abrigoak eta ardo beroa alde batera utzi, eta beste aurpegi batekin gerturatu gara Garoara guretzat ezezaguna den iparraldeko bikote honen saioa entzutera. Paperezko kontzertuetan normalean abeslariak instrumentu gutxirekin azaltzen dira, baino gaurkoan liburudendara sartu orduko ikusten zen montajea konplexuagoa zela: kitarra elektriko bat hiru edo lau pedalekin, eta mahai haundi bat Manuren ordenagailu eta tresna elektronikoekin. Saioa ere ez da besteetan bezala antolatuta egon: hasieran egin dira aurkezpen, azalpen eta galderak, eta ondoren abesti guztiak jarraian jo dituzte Nahia eta Manuk.

Beraien musika folk eta elektronikaren nahasketa bezala definitu dute. Nahia ibilbidez folk estiloan jarduna da, eta Manu berriz elektronikan, eta proiektu honetan lantzen dutena da bi estiloak nahastea. Gaur jo dituzten abesti ia denak Nahiak konposatuak dira, eta moldatuak izan dira elektronika gehitzeko. Bide batez, ikerketa bat ere egiten ari dira efektu berriak sartzeko, eta horrek eragin du Nahiak kitarra elektriko bat erabiltzea, pedal batzuren laguntzarekin. Abestien letrak sortzerakoan gertuko gaietan oinarritzen da Nahia: bere haurraren mundu imaginarioan non dena den posible (Ura zaldia), telebistako berrietan entzun duen emaztea hil duen senar bateri buruzko historian, ...

 Iparraldeko euskara bezala, Nahiaren ahotsa oso goxoa da. Pena izan da ahotsa eta kitarraren bolumena ez egotea elektronikaren bolumenarekin ondo konpentsatuta, eta horrek konplikatzen zuen abestien letrak ondo ulertzea. Baino detalle hori alde batera uztita, oso proposamen interesgarria iruditu zaigu Nahia eta Manurena. Kontzertua amaitu ondoren Nahiak azaldu digun bezala, asko gustatuko litzaioke denbora gehiago izatea elektronikarekin froga gehiago egiten jarraitzeko, baino beretzat musika afizio bat da, eta bere lanorduak egin  eta familia atenditu ondoren gelditzen zaion denbora apurra besterik ez dauka musikarentzat.

Bestalde, esan beharra dago ezkertzekoa dela antolatzaileek tarteka horrelako proposamenak aurkeztea, oraindik oso ezagunak ez diren eta gure artean zuzenean jotzeko aukera asko ez dituzten taldeak. Arrisku pixkat bazuen gaurko ekitaldiak antolatzaileentzat, baino amaieran beraiek ere gustora zeuden entzuleengandik jasotako balorazioak positiboak izan direlako.